Vuurvaste stenen vervangt u wanneer ze afbrokkelen of doorheen scheuren het staal zichtbaar wordt: een complete set kost 30 tot 80 euro, een losse steen 10 tot 25 euro. Fijne haarscheurtjes tot 2 a 3 millimeter zijn normaal en volstrekt onschuldig.

Hieronder leest u waarvoor de stenen dienen, wanneer vervangen echt nodig is en hoe u het in 5 stappen zelf doet.

Waarom die stenen er zitten

De vuurvaste bekleding beschermt de stalen wanden tegen de vlammen en kaatst de hitte terug de stookkamer in. Daardoor blijft de verbrandingstemperatuur hoog, en net dat levert het rendement van 75 tot 85 procent en een propere verbranding op. Zonder stenen stoken betekent dus: minder warmte, meer roet en op termijn een doorgebrande kachelwand.

Chamotte of vermiculiet

Chamotte, de klassieke gebakken steen

Zwaar en robuust, verdraagt stoten van houtblokken goed.
Warmt traag op en geeft lang na-warmte af.
Gaat bij normaal gebruik 8 tot 15 jaar mee.
Losse steen 15 tot 25 euro, vervanging vaak per stuk mogelijk.

Vermiculiet, de lichte plaat

Licht en isolerend, brengt de stookkamer sneller op temperatuur.
Breekbaarder: een vallend blok kan een plaat scheuren.
Gaat 5 tot 10 jaar mee, sets kosten 30 tot 80 euro.
Op maat te zagen met een gewone handzaag, ideaal bij oudere kachels.

Haarscheurtjes horen erbij, afbrokkelen niet: pas wanneer u het staal ziet, is vervangen dringend.

Wanneer vervangen

Stukken brokkelen af of vallen los in de stookkamer.
Een scheur wordt breder dan 2 a 3 millimeter of loopt volledig door de steen.
Het blanke staal wordt zichtbaar achter of onder een steen.
De kachel brandt merkbaar minder heet of roet sneller aan dan vroeger.

Twijfelt u, stook dan gewoon het seizoen uit: zolang het staal bedekt blijft, kan een gescheurde steen nog maanden mee. Bestel de set intussen rustig, dan ligt hij klaar, en het vervangen zelf duurt daarna amper 20 tot 30 minuten.

Zelf vervangen in 5 stappen

Laat de kachel volledig afkoelen en verwijder het rooster en de asla.
Neem de stenen in volgorde uit: eerst de bovenplaat, dan de zijkanten, dan de achterwand. Maak een foto vooraf, dan weet u zeker hoe alles terugzit.
Stofzuig de stookkamer en controleer het staal op roest of vervorming.
Plaats de nieuwe stenen in omgekeerde volgorde, zonder forceren: ze horen los te zitten met 1 a 2 millimeter speling voor de uitzetting.
Zaag vermiculiet zo nodig op maat met een handzaam en stook de eerste keer rustig op halve kracht.

Hoe lang gaan de stenen mee

Chamotte houdt het 8 tot 15 jaar vol, vermiculiet 5 tot 10 jaar, maar uw stookgedrag bepaalt de marge. Blokken die u legt in plaats van gooit, sparen de platen, en een kachel die nooit oververhit raakt, slijt zijn bekleding trager.

Controleer de stenen 1 keer per jaar bij de start van het stookseizoen, dan koopt u nooit in paniek midden in de winter. Staat de kachel zelf na 15 jaar op vervangen, begin dan bij de koopgids voor een nieuwe houtkachel.

Waar u op let

Bestel op merk en type van de kachel, of neem de oude steen mee als mal.
Nooit metselen of vastkitten: de stenen moeten vrij kunnen uitzetten.
Draag een stofmasker bij het zagen van vermiculiet.
Controleer bij dezelfde beurt het deurkoord en de asrooster.
Gebruik nooit gewone bakstenen of tegels, die springen bij 600 tot 800 graden.

Het deurkoord test u meteen mee via de gids voor het vervangen van het deurkoord. Brandt de kachel na nieuwe stenen nog altijd zwak, kijk dan naar uw techniek met de Zwitserse stookmethode en naar uw brandstof met de tests om droog hout te herkennen.

Stenen, platen en complete sets vindt u in onze webshop. Liever alles in 1 keer laten nakijken? Plan een onderhoudsbeurt waarin wij stenen, koord en trek controleren. Vraag vrijblijvend een offerte of advies aan en uw stookkamer is weer compleet.

Vuurvaste stenen vervangen in een houtkachel